Een trapje lager in de nieuwste rankings van het Wereld Economisch Forum

Vlerick Leuven Gent Management School is de Belgische partner in deze rankings van het WEF en verantwoordelijk voor de enquête onder Belgische bedrijfsleiders. Deze rankings zijn gebaseerd op een uitgebreide enquête onder 13.607 bedrijfsleiders in 139 landen waarbij, in combinatie met verschillende objectieve gegevens, het concurrentievermogen van die landen wordt gemeten.

Uit de nieuwe ranking in het ‘Global Competitiveness Report 2010-2011’ van het Wereld Economisch Forum (WEF) blijkt dat België stabiel blijft in moeilijke tijden. We verloren dan wel een plaats, toch blijkt uit de gegevens voor de periode van 2006-2010 dat we, ondanks enkele schommelingen, nog altijd in de top 20 staan vlakbij Oostenrijk en Luxemburg. Dat bewijst dat België de gevolgen van de crisis weet te beperken. Het verlies van die ene plaats is ook te wijten aan de onverwachte sprong voorwaarts van Qatar, dat 5 plaatsen steeg en nu op de 17de plaats staat.

België was dit jaar de 19de meest competitieve economie ter wereld. Het wist zich de voorbije 5 jaar te handhaven tussen de 20ste plaats (in 2006 en 2007) en de 18de plaats die het in 2009 behaalde.

Met zijn uitstekende gezondheidszorg en basisonderwijs (wereldwijd op de 1ste plaats, tegenover de 3de plaats in 2009) en een steeds sterker hoger onderwijs en vorming (wereldwijd op de 7de plaats, één trapje hoger dan in 2009) is België nu de nummer 19. En met een 11de plaats weet België zich ook te handhaven op het vlak van de gesofistikeerde business. Interessant is dat België 9 plaatsen steeg en nu 13de is in de categorie ‘technologische gereedheid’.

België verloor enkele plaatsen wat de efficiëntie van de goederenmarkt en innovatie betreft. Ook in de categorie die de kwaliteit van de infrastructuur meet, ging het gestaag achteruit. België moet die achteruitgang zien te stoppen, om zijn concurrentievoordeel niet verder te verliezen.

Net als in 2009 zijn onze dichtstbijzijnde buren competitiever dan wij, met uitzondering van Luxemburg.

De hoofdoorzaken daarvan zijn de omvang en de gevolgen van de hoge belastingdruk, samen met de grote Belgische overheidsschuld; die blijven op het concurrentievermogen van België wegen. Ook de lage score voor de efficiëntie van de arbeidsmarkt deed het concurrentievermogen dalen. Tot slot waren de restrictieve arbeidsregels en de inefficiënte bureaucratie in 2010 het grootste probleem voor al wie zaken wou doen in België, vanuit het oogpunt van de bedrijfsleiders.

Veranderingen aan de top

Zwitserland blijft de ranking aanvoeren, terwijl de VS naar de 4de plaats zakte en zo zijn negatieve trend van de voorbije jaren bevestigde. De VS is immers van de koppositie in 2008 naar de 2de positie in 2009 gezakt en uiteindelijk dit jaar uit de top 3 verdwenen.

Hoewel de macro-economische stabiliteit enigszins verbeterde in 2010, verliest de VS nog altijd plaatsen als gevolg van een lagere score voor de gesofistikeerde business en ontwikkeling van de financiële markt. Een verminderd vertrouwen in de instellingen en een zwakkere gezondheidszorg en basisonderwijs schaadden ook het concurrentievermogen. De toegang tot financiering blijft het grootste probleem voor bedrijfsleiders, terwijl een inefficiënte bureaucratie de tweede hoofdbekommernis is geworden.

Het Scandinavische model behoudt zijn toppositie; de Scandinavische landen presteren het best dit jaar. Dat Zweden de 2de plaats van de VS overneemt, bewijst dat sterke instellingen steeds belangrijker worden voor het concurrentievermogen.

Singapore staat ook dit jaar op de 3de plaats.

Onze buren blijven het beter doen dan wij. Duitsland staat op de 5de plaats, twee hoger dan vorig jaar. Ook Nederland klom twee plaatsen hoger en staat nu 8ste. Het Verenigd Koninkrijk staat dit jaar op de 12de plaats, terwijl Frankrijk 15de eindigde.

Andere Europese landen buigen de negatieve trend van vorig jaar om en klimmen in de rankings ten koste van de Noord-Amerikaanse landen.

Op enkele vlakken doet België het niet zo goed, maar het scoort nog altijd erg hoog op het vlak van gezondheid en basisonderwijs. Op andere vlakken ging het erop vooruit, bijvoorbeeld voor technologische gereedheid. De ambitie voor de volgende jaren moet de top 10 zijn. We moeten op gelijke hoogte met Nederland kunnen komen, dat in 2010 twee plaatsen klom naar de 8ste plaats, vooral dankzij zijn marktefficiëntie.

Sterke instellingen zorgen voor meer concurrentievermogen

Groeiende landen zijn blijkbaar die met de sterkste instellingen. Zwitserland handhaafde zich op de eerste plaats, niet alleen dankzij zijn infrastructuur van topkwaliteit, maar ook dankzij een uitstekend institutioneel klimaat (van de 8ste naar de 7de plaats in 2010). Dat geldt ook voor Zweden, dat naar de tweede plaats sprong (wereldwijd 2de op het vlak van instellingen). De terugval van de VS is deels te wijten aan de zwakkere openbare en privé-instellingen (6 plaatsen gezakt naar de 40ste plaats).

Country	Ranking 2010-2011	Ranking 2009-2010	Change
Switzerland	1	1	=
Sweden	2	4	+
Singapore	3	3	=
United States	4	2	-
Germany	5	7	+
Japan	6	8	+
Netherlands	8	10	+
United Kingdom	12	13	+
France	15	16	-
Belgium	19	18	-
Luxembourg	20	21	+
China	27	29	+
India	51	49	-
Brazil	58	56	-